Trump volgt reddingsoperatie vanuit Situation Room: beide F-15-bemanningsleden in veiligheid

Beide bemanningsleden van de boven Iran neergehaalde Amerikaanse F-15E zijn inmiddels in veiligheid. President Donald Trump maakte dat zaterdagnacht bekend via Truth Social, enkele minuten na middernacht in Washington. Hij omschreef de reddingsoperatie als "een van de meest gewaagde zoek- en reddingsoperaties in de Amerikaanse geschiedenis."

Het begon vrijdag met een nachtmerriescenario voor het Amerikaanse leger. Een F-15 werd door de Iraanse luchtafweer neergehaald boven het centrale deel van Iran. Het toestel heeft twee inzittenden: een piloot en een wapensysteemofficier. De piloot werd nog dezelfde dag gered. De helikopter die hem vervoerde werd daarbij onder vuur genomen en bemanningsleden raakten gewond, maar het toestel kon veilig landen.

De wapensysteemofficier bleef echter spoorloos. Daarmee begon een race tegen de klok die meer dan een dag in beslag zou nemen.

Meteen begon een wedloop tussen de VS en Iran om de man te traceren in een berggebied in het zuidwesten van Iran. Honderden Amerikaanse militairen en inlichtingenofficieren waren erbij betrokken, waaronder Navy Seal-commandotroepen die diep in vijandelijk gebied werden ingezet.

De Islamitische Revolutionaire Garde stuurde ook troepen naar de regio om de Amerikanen voor te zijn. Amerikaanse straaljagers voerden aanvallen uit op Iraanse troepen om te voorkomen dat zij het gebied zouden bereiken.

Iran loofde ondertussen een beloning uit voor wie de vermiste officier zou overdragen aan de Iraanse politie, dood of levend. De Iraanse staatsmedia beweerden op een gegeven moment dat de man was gevangen genomen, maar dat werd nooit bevestigd.

De CIA voerde een gecompliceerde desinformatiecampagne uit om de Iraniërs op een dwaalspoor te zetten. Er werden valse berichten verspreid dat de officier al was gevonden en naar een ander deel van het land werd getransporteerd. Binnen de Amerikaanse regering werd er serieus rekening mee gehouden dat het eerste signaal van de officier een Iraanse valstrik kon zijn.

De wapensysteemofficier raakte gewond bij zijn noodlanding maar kon nog lopen en wist zich meer dan een dag in de bergen te verbergen.

Toen de locatie eenmaal was vastgesteld begon de operatie. Daarbij waren twee transportvliegtuigen en zes kleine helikopters betrokken. De gewonde kolonel werd met een helikopter gered vanaf een bergtop. De geredde man en zo'n honderd militairen werden vervolgens met andere vliegtuigen opgehaald, omdat de zware transporttoestellen vast waren komen te zitten in het zand.

Trump zei dat er tientallen vliegtuigen aan de operatie deelnamen. President Trump en hoge functionarissen van zijn team volgden de reddingsoperatie vanuit de Situation Room van het Witte Huis.

Iran beweert dat het tijdens de operatie een Amerikaans C-130 tanktoestel heeft neergehaald in de provincie Isfahan en ook twee Black Hawk-helikopters heeft beschoten. Die claims worden door de VS niet bevestigd. Trump stelde dat er geen Amerikanen om het leven zijn gekomen bij de reddingsmissie.

Een gepensioneerde generaal zei tegenover CNN dat geen ander land ter wereld deze operatie voor elkaar had kunnen krijgen. Trump omschreef de geslaagde evacuatie als bewijs dat de VS beschikken over "overweldigende luchtoverwicht en superioriteit."

Het is voor zover bekend de eerste keer in de militaire geschiedenis dat twee Amerikaanse bemanningsleden afzonderlijk in vijandig gebied zijn gered.

De neergehaalde F-15E was het eerste Amerikaanse gevechtsvliegtuig dat verloren ging in de huidige oorlog met Iran. Diezelfde vrijdag crashte ook een A-10 Warthog nabij de Straat van Hormuz. De piloot van dat toestel kon worden gered. De oorzaak van die crash werd door de Amerikanen niet bekendgemaakt, terwijl Iraanse staatsmedia ook dat toestel opeisten als een overwinning.

Volgens recente schattingen van de Amerikaanse inlichtingendiensten is ongeveer de helft van de Iraanse raketinstallaties nog intact. Het land beschikt ondanks dagelijkse Amerikaanse en Israëlische aanvallen nog steeds over duizenden aanvalsdrones en een functionerende luchtverdediging.

Trump dreigde Iran zaterdag opnieuw met zware consequenties als het regime niet binnen 48 uur instemt met het heropenen van de Straat van Hormuz. Hij zei eerder ook te overwegen Iraanse bruggen en energiecentrales aan te vallen. De diplomatieke inspanningen leverden de afgelopen dagen weinig op, aldus bronnen die bekend zijn met de indirecte gesprekken tussen beide landen.

Voor de VS was het voorkomen van een Iraanse propagandacoup het allerbelangrijkste. Als Iran de wapensysteemofficier gevangen had genomen, zou dat een grote blamage zijn geweest voor Washington. Die blamage bleef nu uit.